Metoda Feldenkraisa

Metoda Feldenkraisa, potocznie określana mianem Feldenkrais, jest systemem edukacji somatycznej opracowanym przez Moshe Feldenkraisa (1904 – 1984), wykorzystującym ruch do rozwijania samoświadomości i poprawy funkcjonowania. U podstaw Metody Feldenkraisa leży założenie, że rozwój kinestetycznej samoświadomości (czyli związanej z ruchem ciała, położeniem części ciała względem siebie, stopniem napięcia mięśni), zwiększenie repertuaru ruchowego i rozwinięcie motorycznego potencjału oraz odkrycie łatwego, lekkiego i przyjemnego ruchu prowadzi do poprawy samopoczucia, zwiększenia dobrostanu i zmniejszenia dolegliwości bólowych. Metoda Feldenkraisa jest metodą doświadczalną (czyli aby odnieść z niej korzyści, trzeba jej doświadczyć na sobie, a nie oglądać czy o niej poczytać), dostarczającą narzędzi do samoobserwacji, zwiększenia świadomości i sposobów modyfikowania ruchu i działania w ogóle oraz usprawnienia procesu uczenia się.

Metoda Feldenkraisa z założenia nie jest metodą leczniczą i nie stosuje się jej do leczenia żadnych chorób. Moshe twierdził, że zdrowiej jest uczyć się niż być pacjentem albo zostać wyleczonym. Uczy natomiast nowych ruchów, będących alternatywą do nawykowych wzorców ruchu. Nowe wzorce i poprawa samopoczucia mogą mieć (i często mają) działanie terapeutyczne.

Moshe Feldenkrais twierdził, że odnalezienie łatwiejszego i przyjemniejszego ruchu może przyczynić się do poprawy jakości życia i mieć wpływ na intelektualne i emocjonalne funkcjonowanie. Sam ujmował to następująco: tym, do czego dążę jest bardziej plastyczny umysł a nie wyłącznie gibkie ciało.

Feldenkrais czerpał z bogactwa dziedzin, którym najbardziej był oddany, czyli fizyki, inżynierii oraz judo, a także nauk między innymi takich nauczycieli jak F.M. Alexander, Heinrich Jacoby, Mabel Todd, Gerda Alexander, G.I.Gurdżiejew, Elsa Gindler i wielu innych.

Jakie są sposoby praktykowania Metody Feldenkraisa?

Metodę Feldenkraisa praktykuje się w dwóch formach. Jedna to indywidualna nazywana Integracją Funkcjonalną (Functional Integration – FI) orazgrupowa czyli Świadomość Poprzez Ruch (Awareness Through Movement – ATM).

Podczas Integracji Funkcjonalnej jako narzędzie komunikacji wykorzystywany jest głównie dotyk. Nauczyciel prowadzi, sugeruje ruch rękami a lekcja odbywa się czy to w pozycji leżącej na specjalnym stole lub siedzącej czy stojącej. Uczeń (klient) jest ubrany i podąża (bądź też nie) za sugerowanym ruchem. W Metodzie Feldenkraisa używamy określenia uczeń ze względu na edukacyjny charakter tego procesu. Lekcja jest dostosowana do potrzeb, celów i możliwości ucznia, który uczy się, jak wyeliminować niepotrzebne napięcia mięśniowe i w efekcie poruszać się łatwiej, lżej i bardziej świadomie.

W zajęciach grupowych uczniowie podążają za werbalnymi instrukcjami. Prowadzeni są przez precyzyjne sekwencje ruchów składających się na lekcję ruchową. Większość lekcji odbywa się na leżąco, choć są i siedzące i stojące, a uczestnicy są ubrani są w wygodny, niekrępujący ruchów strój. Każdy podąża za instrukcjami we własnym tempie oraz zakresie. Nacisk położony jest na lekkość i komfort ruchu oraz poruszanie się z możliwie najmniejszym wysiłkiem. Nauczyciel nie demonstruje ruchu, zatem nie ma naśladowania prowadzącego, każdy zanurzony jest we włanym procesie odkrywania i poszukiwania ruchu w sobie, eliminując niepotrzebne napięcia, które mogą powodować nadmierne obciążenie organizmu. Poszukuje się nowych, odmiennych od nawykowych wzorców ruchu. Różnorodność lekcji jest ogromna. Moshe Feldenkrais opracował ponad tysiąc lekcji ruchowych, a wielu nauczycieli tworzyło i wciąż tworzy nowe a poziom trudności lekcji jest bardzo zróżnicowany. Metoda Feldenkraisa jest dostępna i przynosi korzyści każdemu, niezależnie od możliwości ruchowych i poziomu sprawności.

 

Dla kogo jest Metoda Feldenkraisa?

  • Dla każdego, kto pragnie odzyskać lub zwiększyć naturalną zdolność do poruszania się w łatwy i harmonijny sposób.
  • Dla osób, które pragną rozwinąć samoświadomość i poruszać się z większym komfortem na co dzień.
  • Sportowców, tancerzy, etc., pragnących rozwinąć potencjał ruchu i zmniejszyć ryzyko kontuzji, poruszać się z mniejszym obciążeniem struktury ciała.
  • Aktorów chcących zwiększyć świadomość ciała i rozwinąć repertuar ruchowy.
  • Osób, które w wyniku różnych okoliczności utraciły zdolność do łatwego i lekkiego ruchu i pragną tę zdolność odzyskać.
  • Dzieci, które urodziły się z różnymi ortopedycznymi czy neurologicznymi dysfunkcjami.
  • Osób starszych, które chcą przeciwdziałać procesom związanym ze starzeniem się i towarzyszącemu im obniżeniu sprawności.
  • Osób pragnących pozbyć się bólu i odzyskać radość z ruchu.
  • Osób chcących działać z mniejszym napięciem.
  • Wszystkich tych, poszukujących lepszego kontaktu ze sobą, swoim ciałem, emocjami.
  • Tych, którym bliskie jest poszukiwanie nowych rozwiązań, sprawniejszych sposobów uczenia się.